«Αν λαχταράς τη λευτεριά,
σε ξένους μην ελπίζεις.
Πάρ’ την ο ίδιος, αν μπορείς,
αλλιώς δεν την αξίζεις»
— Νίκος Καζαντζάκης —
Με σεβασμό στην ιστορική μνήμη και τηρώντας πιστά την παράδοση, η Ένωση Κρητών Νέας Σμύρνης, σε συνδιοργάνωση με τον Δήμο Νέας Σμύρνης, πραγματοποίησε εκδήλωση Μνήμης και Τιμής για την 85η επέτειο της ιστορικής Μάχης της Κρήτης, την Κυριακή 17 Μαΐου 2026, στο Άλσος Νέας Σμύρνης.
Τους παρευρισκόμενους υποδέχθηκαν θερμά ο Πρόεδρος της Ένωσης, Ευτύχιος Πρασσάκης, καθώς και ο Δήμαρχος Νέας Σμύρνης κος Γεώργιος Κουτελάκης, καλωσορίζοντας το κοινό που τίμησε με την παρουσία του την επετειακή αυτή εκδήλωση.
Η τελετή ξεκίνησε με προσκλητήριο νεκρών και την τήρηση ενός λεπτού σιγής, στη μνήμη όλων όσοι θυσιάστηκαν για την πατρίδα στα χώματα της λεβεντογέννας Κρήτης, αποτίοντας φόρο τιμής στους ήρωες της Μάχης της Κρήτης.
Αθάνατοι οι Ήρωες – Αθάνατη η Κρήτη – Ζήτω η Ελλάς
Στη συνέχεια, ο δάσκαλος παραδοσιακών οργάνων της Ένωσης, Ανδρέας Αρβανίτης, μαζί με τους μαθητές του, παρουσίασαν ένα ιδιαίτερα συγκινητικό μουσικό αφιέρωμα, αποδίδοντας φόρο τιμής στη σπουδαία μουσική παρακαταθήκη του μεγάλου δασκάλου της κρητικής μουσικής, Κώστα Μουντάκη. Η παρουσίαση είχε ξεχωριστό συμβολισμό, καθώς το 2026 συμπληρώνονται 100 χρόνια από τη γέννηση του σπουδαίου λυράρη, τιμώντας τη μνήμη και την πολύτιμη προσφορά του στην κρητική παράδοση.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, η Ένωση προχώρησε επίσης σε τιμητικές βραβεύσεις των δασκάλων και χοροδιδασκάλων της, ως ένδειξη ευγνωμοσύνης και εκτίμησης για την πολυετή προσφορά τους, καθώς και για τη σημαντική συμβολή τους στην επιτυχημένη μουσικοχορευτική χρονιά της Ένωσης.
Τιμητικές διακρίσεις απονεμήθηκαν στους:
Ανδρέα Αρβανίτη, δάσκαλο Παραδοσιακών Κρητικών Οργάνων
Αντώνη Κεχαγιαδάκη, δάσκαλο Κρητικής Λύρας
Δημήτρη Δελή, χοροδιδάσκαλο Κρητικών Χορών
Κρυσταλία Σπυριδάκη, χοροδιδάσκαλο παραδοσιακών χορών και μουσικοκινητικής
Στο κυρίως μέρος της εκδήλωσης, ο αφηγητής κ. Γεώργιος Λούκος ταξίδεψε το κοινό, μέσα από τη συγκινητική ερμηνεία και αφήγησή του, σε χωριά της Κρήτης που βίωσαν τη φρίκη και τις καταστροφικές συνέπειες της Μάχης της Κρήτης και της γερμανικής κατοχής.
Την αφήγηση πλαισίωσαν μουσικά οι:
Αδαμάντιος Λαδουκάκης — λαούτο, τραγούδι
Ανδρέας Αρβανίτης — βιολί, ασκομαντούρα, τραγούδι
Αντώνης Κεχαγιαδάκης — λύρα, τραγούδι
Βασίλης Διαμαντάκης — λαούτο, μαντολίνο, τραγούδι
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης χωρίστηκε σε θεματικές ενότητες, καθεμία από τις οποίες συνοδευόταν από αντίστοιχους κρητικούς χορούς, τους οποίους απέδωσαν με ιδιαίτερη συγκίνηση, ζωντάνια και κατάθεση ψυχής τα παιδικά, εφηβικά και ενήλικα χορευτικά τμήματα της Ένωσης.
Την καλλιτεχνική επιμέλεια της εκδήλωσης, καθώς και τη χορευτική προετοιμασία των τμημάτων, είχε ο Δημήτρης Δελής, συμβάλλοντας καθοριστικά στην άρτια παρουσίαση και στο εξαιρετικό αποτέλεσμα που απόλαυσαν όλοι οι παρευρισκόμενοι.
Οι θεματικές ενότητες της εκδήλωσης ήταν οι εξής:
«Μνήμη — Η φωνή της Κρήτης»
«Κάντανος — Η μνήμη που δεν κάηκε»
«Καλή Συκιά — Οι γυναίκες που δεν λύγισαν»
«Αμάρι — Ένας τόπος… στάση ζωής»
«Ανώγεια — Το χωριό που δεν γονάτισε»
«Γέργερη — Στου Ψηλορείτη τη σκιά»
«Τυμπάκι — Η γη που ξεριζώθηκε και ξανασηκώθηκε»
«Τζερμιάδο — Η ζωντανή ψυχή του Λασιθίου»
«Η σκέψη γίνεται πουλί… και θωρρεί τη λευτεριά»
«Κρήτη Ονείρων»
«Όποιος την ιστορία του
ξεχνά και δεν θυμάται,
στο λήθαργο του μαρασμού
παντοτινά κοιμάται»
Η Ένωση Κρητών Νέας Σμύρνης εκφράζει τις θερμές της ευχαριστίες προς τον Δήμαρχο Νέας Σμύρνης και το σύνολο της Δημοτικής Αρχής για την άριστη συνεργασία και τη συνδιοργάνωση της επετειακής αυτής εκδήλωσης μνήμης και τιμής για την 85η επέτειο της Μάχης της Κρήτης.
Παράλληλα, ευχαριστεί από καρδιάς όλους όσοι παρευρέθηκαν και τίμησαν με την παρουσία τους την εκδήλωση, συμβάλλοντας με τη συμμετοχή και τη συγκίνησή τους στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και της κρητικής πολιτιστικής παράδοσης.
Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στους γονείς των παιδιών και των νέων των χορευτικών τμημάτων της Ένωσης, για τη διαρκή στήριξη, την εμπιστοσύνη και τη συνεχή παρουσία τους δίπλα στις δράσεις και το έργο της Ένωσης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη διατήρηση και τη μεταλαμπάδευση της κρητικής παράδοσης στις νεότερες γενιές.
Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται στο ανθοπωλείο της φίλης και μέλους της Ένωσης, κυρίας Βαρβάρας Καζαμία, για την ευγενική προσφορά των ανθοδεσμών.
Η Ένωση εκφράζει τις θερμές της ευχαριστίες στο Παραδοσιακό Παντοπωλείο του συντοπίτη και μέλους της Ένωσης, Δημήτρη Παρτσαλάκη, για την επιμέλεια και την προετοιμασία του πλούσιου κρητικού κεράσματος που προσφέρθηκε στο τέλος της εκδήλωσης.
Θερμές ευχαριστίες αξίζουν ακόμη στον αφηγητή της εκδήλωσης, κ. Γιώργο Λούκο, για τη σημαντική συμβολή του στη δημιουργία της ιδιαίτερα συγκινητικής ατμόσφαιρας της βραδιάς.
Τέλος, η Ένωση ευχαριστεί θερμά τον φίλο και φωτογράφο της, Παναγιώτη Μαργαρώνη, ο οποίος με τον φακό του αποτυπώνει με ξεχωριστό τρόπο τις σημαντικές στιγμές και τις δράσεις της Ένωσης.
